Kendo

Kendo jest japońską odmianą szermierki sportowej, prowadzonej przy użyciu mieczy bambusowych. Jest zarazem jedną z japońskich sztuk walki określanych wspólnym mianem budo.

Jako sztuka walki wywodzi się bezpośrednio z bojowej szermierki samurajskiej o nazwie kenjutsu, której historia sięga XI wieku (czyli czasów, gdy do użytku wprowadzono jednosieczny miecz o wygiętym kształcie głowni). Różne szkoły i formy kenjutsu rozwijały się aż do połowy XIX wieku (kiedy wprowadzono zakaz noszenia mieczy przez samurajów).

Para-sportowa forma szermierki bojowej zrodziła się w początkach XVII wieku, gdy do treningu zaczęto stopniowo wprowadzać ochraniacze i miecze ćwiczebne, pozwalające na zadawanie pełnych ciosów, a tym samym na toczenie bezkrwawych pojedynków. Trening prowadzony przy użyciu ostrych mieczy stalowych na to nie pozwalał - umożliwiał on jedynie powtarzanie stałych sformalizowanych układów, tzw. kata, w których ciosy były zatrzymywane w ostatniej fazie ataku. Zastosowanie mieczy ćwiczebnych, najpierw drewnianych, a z czasem elastycznych konstrukcji bambusowych (shinai) oraz solidnych protektorów, wzorowanych na zbroi samurajskiej, pozwoliło ćwiczyć bardziej dynamicznie i toczyć walki sparingowe. Wprowadzone z czasem regulaminy treningu szły w kierunku ograniczania dopuszczalnego obszaru zadawanych cięć, a także eliminacji technik zagrażających bezpieczeństwu walczących.

Historia Kendo

Kendo jako sport walki wywodzi się bezpośrednio z prawdziwej sztuki walki, szermierki bojowej o nazwie kenjutsu, praktykowanej w Japonii począwszy od XI wieku (od czasu wprowadzenia do użytku miecza jednosiecznego o wygiętym kształcie), której liczne szkoły i różne formy powstawały i rozwijały się aż do połowy wieku XIX, czyli do czasu, gdy szermierka na miecze straciła swój użytkowy charakter (w 1868 r. cesarskim edyktem wprowadzono w Japonii zakaz noszenia mieczy przez ludność cywilną, a miecze przestały służyć do toczenia walki zbrojnej i pojedynków). Powstanie i rozwój historyczny realnej sztuki szermierczej szczegółowo opisane są na stronach zatytułowanych kenjutsu i iaido.

Więcej…

 

Shinai

Współczesny miecz shinai stosowany w ćwiczeniach i walce kendo jest konstrukcją złożoną z czterech listewek (wykonanych z bambusa lub - od niedawna - z materiału syntetycznego), połączonych ze sobą kawałkami skóry i żyłką oraz wyposażoną w gardę tsuba. Miecz taki jest elastyczny - umożliwia zadawanie przeciwnikowi cięć i pchnięć z dowolną siłą, zapewniając bezpieczeństwo także w przypadku trafienia w część ciała nie chronioną żadnym ochraniaczem. Dopuszcza się trzy podstawowe wielkości shinai, różniące się wagą i długością, używane do ćwiczeń i walki w zależności od płci i kategorii wiekowej zawodników.

Więcej…

 

Bogu

Współczesna "zbroja", tzw. kendogu lub bogu używana w szermierce kendo składa się z następujących elementów:

  • men [maska] - osłona głowy, gardła i ramion; zbudowana z przesłaniającej twarz metalowej kratownicy z przymocowanym do niej pasem wielowarstwowej, gęsto pikowanej tkaniny, chroniącej głowę i ramiona, 
  • do [napierśnik] - osłona brzucha i piersi; konstrukcja bambusowa lub plastikowa.
  • kote [rękawice] - osłony dłoni, przegubów i części przedramienia; uszyta z grubej, gęsto pikowanej wielowarstwowej tkaniny, z wyściółką z trawy morskiej; całość jest wzmocniona elementami skórzanymi
  • tare [fartuch] - osłona bioder; uszyta z wielowarstwowej, gęsto pikowanej tkaniny

Więcej…

 

Ubiór

Prawidłowy ubiór zawodnika


  • keiko-gi - bluza
  • hakama - spodnie
  • tenugui  - chusta na głowę
  • zekken  - identyfikator zawodnika

 

 

Shiai

Zasady pojedynku sportowego - shiai

Zawody sportowe w kendo obejmują walki prowadzone wyłącznie przy użyciu mieczy bambusowych shinai. Celem walki jest trafienie przeciwnika w jedno z miejsc przewidzianych regulaminem. Obszarami ataku dozwolonymi w kendo są chronione strefy ciała. Nazwy punktowanych trafień związane są z nazwami tych stref:

  • men-uchi - cięcie w środek głowy oraz w prawą i lewą skroń
  • do-uchi - cięcie w prawy lub lewy bok napierśnika
  • kote-uchi - cięcie w prawe przedramię; w lewe - tylko w szczególnych przypadkach
  • tsuki - pchnięcie w tsuki-dare, czyli w osłonę gardła
  • punkty ataku - datotsu-bui

 

Więcej…

 

Stopnie

System nadawania stopni w kendo przewiduje zdawanie egzaminów przed komisją złożoną z ekspertów kendo.
 

  • Stopnie uczniowskie kyu (od 10 do 6)
    Im niższa cyfra tym wyższy stopień). Nadawane są przez komisję złożoną z co najmniej trzech posiadaczy stopnia 1 dan. Zakres wymagań wobec egzaminowanych i kryteria oceny ich umiejętności są ustalane lokalnie.
     
  • Stopnie uczniowskie kyu (od 5 do 1)
    Wymagana jest znajomość podstaw kendo, wybranych form kata, umiejętności prawidłowego zachowania się podczas ćwiczeń i w walce. Komisja egzaminacyjna, delegowana przez krajową organizację kendo, składa się z 3 posiadaczy co najmniej stopnia 3 dan.
     

Więcej…

 

Kobiety w kendo

W Stanach Zjednoczonych liczba trenujących kobiet nieco przewyższa liczbę mężczyzn. .... Przyczyny tego stanu rzeczy nie są dokładnie znane, można jedynie podejrzewać, że japońska szermierka zawiera w sobie coś, czego nie oferują inne dyscypliny budo.



Kobiety od dawna uprawiały sztuki walki, takie jak judo lub aikido, ale poszukiwały w nich przede wszystkim elementów skutecznej samoobrony. Kendo nie mieści się w tej grupie, bo wymaga specjalnego sprzętu. Powód zatem musi być zupełnie inny, być może podobny temu, jaki przytaczają Japonki. Dla nich kendo, w odróżnieniu od innych sportów, to nie tylko sposób na walkę ze stresem i poprawę kondycji fizycznej. Zgodnie podkreślają, że na każdym treningu uczą się stanowczości i niezachwianej wiary w siebie. ...

Hiroshi Ozawa

tłumaczenie Witold Nowakowski, "Kendo" Diamond Books